De Unie die nooit was

Europa speelt niet langer mee op het wereldtoneel. De Europese leiders zijn verdeeld en machteloos, zien zich economisch en technologisch overvleugeld door China, zijn onderworpen aan de grillen van een wispelturige Amerikaanse president. Terwijl de NAVO kraakt in haar voegen, lijkt Oekraïne verloren als het alleen op Europa kan rekenen.

De wereldorde van na 1945 is dood en begraven, oordelen waarnemers van de internationale politiek. De plaats van Europa is onzeker, haar leiders tasten in het duister, media en burgers reageren met onrust. Europadeskundige Rolf Falter wil daar perspectief in brengen. Door te kijken naar de recente naoorlogse geschiedenis, laat hij zien hoe Europa in deze positie beland is en welke uitwegen nog denkbaar zijn. De Unie die nooit was verbindt zo historische inzichten met de urgentie van vandaag. Een scherpzinnige gids voor wie de wereld beter wil begrijpen.

Waarom is de Unie nooit echt een Unie geworden? En hoe kan Europa zijn zwakheden wegwerken nu het oog in oog staat met oude en nieuwe demonen? Om een antwoord te vinden op die vragen, neemt auteur Rolf Falter de lezer mee naar het naoorlogse Europa. Het continent in puin, niet in staat om zichzelf weer op te bouwen, kon toen alleen herrijzen door de harde maar genereuze hand van Amerika. Daaruit ontstond het unieke en bezielende project van Europese samenwerking, dat aanvankelijk triomfeerde, maar sinds twintig jaar stagneert, en dus weer achteruitgaat.

Dat de Europese Unie vandaag de dag op zoveel vlakken schromelijk tekortschiet - een uitgeputte economie, kafkaiaanse regelgeving, een wankele defensie enzovoort - komt omdat het, naast een briljant experiment, evenzeer een bruut machtsspel tussen naties en ego's is. Dat was zo in het verleden, dat is zo vandaag, en dat zal in de toekomst zo blijven. Maar de geschiedenis leert ook dat de EU zich precies in momenten van diepe crisis opnieuw kan uitvinden. Zal de huidige omwenteling het oude continent doen uiteenvallen, of kan Europa zijn verdeeldheid overstijgen?